CHARACTERISTICS OF RELICS AND ARTIFACTS AT STONE-TOOL-CRAFTING WORKSHOP RELICS IN THE PREHISTORIC PERIOD IN THE CENTRAL HIGHLANDS

Lê Xuân Hưng

Abstract


This paper investigates the crafting activities of stone tool making, an essential manufacturing industry in prehistoric socio-economic structure in the Central Highlands from 4,000BP. Based on the data of 50 workshop relics of the post-Neolithic period discovered in Gialai, Daklak, Daknong, and Lamdong provinces, the article identifies the existence of four stone-tool-making centers. In each center, the quarrying process and the types of stones used for machining are different. This creates different types of products and the scope of using stone-tool models is, therefore, varied in the Central Highlands. The existence of these factory relics not only proves the post-Neolithic inhabitants in the Central Highlands were highly specialized but had a deep division of labor in production. The circulation of products created a relatively similar development throughout the Central Highlands, which is a critical premise for the emergence of the Metal Age in this region.


Keywords


Division of labor; Neolithic; Prehistory of Central Highlands; Stone-tool-crafting workshop.

References


Bùi, C. H. (2010). Di chỉ khảo cổ học Hoàn Kiếm (Lâm Đồng). Tạp chí Khảo cổ học, (5), 35-49.

Bùi, V. L., & Hà, H. N. (2002). Kết quả khai quật khảo cổ học lần thứ 1 di chỉ Thôn Bảy, Chư Prông, Gia Lai. Hà Nội, Việt Nam: Viện Khảo cổ học.

Bùi, V. L., Nguyễn, G. Đ., & Mai, T. C. (2004). Khai quật di chỉ Làng Ngol - Gia Lai. Hà Nội, Việt Nam: Viện Khảo cổ học.

Cao, Đ. V. (2012). Nghiên cứu nguồn gốc di vật đất nung khu di tích Cát Tiên bằng phương pháp phân tích kích hoạt hạt nhân và thống kê đa biến. Lâm Đồng, Việt Nam: Viện Nghiên cứu Hạt nhân Đà Lạt.

Lê, H. Đ. (2014). Kết quả sơ bộ khai quật lần thứ hai di chỉ Thôn Tám (Đắk Nông). Bài báo được trình bày tại Hội nghị Những phát hiện mới về Khảo cổ học năm 2013, Hà Nôi, Việt Nam.

Lê, H. P. (2011). Khai quật công xưởng chế tác đá thời tiền sử Phúc Hưng (Lâm Đồng). Tạp chí Khảo cổ học, (4), 11-20.

Lê, X. H. (2013). Di tích công xưởng chế tác công cụ đá Phúc Hưng trong tiền sử Lâm Đồng. Tạp chí Khoa học Xã hội Tây Nguyên, (2), 43-54.

Lê, X. H. (2015). Các di tích công xưởng chế tác công cụ đá giai đoạn hậu kỳ Đá mới - sơ kỳ Đồng thau ở Tây Nguyên (Luận án Tiến sĩ). Học viện Khoa học xã hội, Việt Nam.

Le, X. H. (2018). Stone working process for the post - new stone - early Metal Age in Lamdong province, Vietnam. The European Journal of Humanities and Social Sciences, (6), 37-43.

Lê, X. H. (2019a). Giá trị lịch sử - văn hóa các di tích công xưởng chế tác đồ đá giai đoạn Đá mới muộn ở Tây Nguyên. Tạp chí Khoa học Đại học Đà Lạt, 9(3), 55-73.

Lê, X. H. (2019b). Tính chất và niên đại của các di tích công xưởng chế tác công cụ đá giai đoạn hậu kỳ Đá mới - sơ kỳ Kim khí ở Tây Nguyên. Tạp chí Khoa học và Công nghệ Việt Nam, 61(10B), 49-53

Lê, X. H., La, T. P., Phạm, T. P. T., Vũ, T. Đ., & Nguyễn, T. M. (2018). Tư liệu và nhận thức bước đầu về cuộc thám sát di tích hang núi lửa C6-1 ở Krông Nô, tỉnh Đắk Nông. Tạp chí Khoa học Đại học Đà Lạt, 8(4), 57-76.

Lê, X. H., Nguyễn, T. T., & Đoàn, V. N. (2019). Phát hiện mới về di tích ngoài trời trong hệ thống hang động núi lửa ở Krông Nô (Đắk Nông). Bài báo được trình bày tại Hội thảo Những phát hiện mới về Khảo cổ học năm 2018, Hà Nội, Việt Nam.

Lê, X. H., Phạm, T. P. T., & Nguyễn, T. T. (2019). Phát hiện ba di tích khảo cổ tiền sử ngoài trời ở suối Đắk Sô (Đắk Nông). Bài báo được trình bày tại Hội nghị Những phát hiện mới về Khảo cổ học lần thứ 54, Hà Nội, Việt Nam.

Lê, X. H., Trần, N. D. Q., & Trần, Q. T. (2015). Ứng dụng phương pháp kích hoạt Neutron và thống kê đa biến trong nghiên cứu di vật đá thời tiền sử ở Tây Nguyên. Tạp chí Khảo cổ học, (3), 19-30.

Nguyễn, G. Đ. (2003). Báo cáo khai quật di chỉ Chư K’tur (Đắk Lắk). Hà Nội, Việt Nam: Viện Khảo cổ học.

Nguyễn, G. Đ., & Lê, H. Đ. (2007). Báo cáo khai quật di chỉ Thôn Tám xã Đắk Wil, huyện Cư Jút (Đắk Nông). Hà Nội, Việt Nam: Viện Khảo cổ học.

Nguyễn, K. S. (2005a). Báo cáo khai quật di chỉ Lung Leng, xã Sa Bình, Sa Thầy (Kon Tum). Hà Nội, Việt Nam: Viện Khảo cổ học.

Nguyễn, K. S. (2005b). Di chỉ Lung Leng, nhận thức bước đầu. Tạp chí Khảo cổ học, (5), 3-14.

Nguyễn, K. S. (2007). Khảo cổ học tiền sử Tây Nguyên. Hà Nội, Việt Nam: NXB. Giáo dục.

Nguyễn, K. S., Lê, H. Đ., Nguyễn, G. Đ., Nguyễn, T. Đ., & Phan, T. T. (2014). Dấu ấn văn hoá tiền sơ sử vùng lòng hồ Plei Krông, Kon Tum. Hà Nội, Việt Nam: NXB. Khoa học Xã hội.

Nguyễn, K. S., Lê, X. H., & Nguyễn, T. M. (2019). Kết quả khai quật hang C6-1 (Đắk Nông) năm 2018. Bài báo được trình bày tại Hội thảo Những phát hiện mới về Khảo cổ học năm 2018, Hà Nội, Việt Nam.

Nguyễn, K. S., Nguyễn, T. Đ., & Lê, H. Đ. (2008). Báo cáo khai quật di chỉ Ia Mơr, xã Ia Mơ, huyện Chư Prông (Gia Lai). Hà Nội, Việt Nam: Viện Khảo cổ học.

Nguyễn, K. S., & Phan, T. T. (2007). Khai quật di chỉ xưởng Taipêr (Gia Lai): Tư liệu, nhận thức, và thảo luận. Tạp chí Khảo cổ học, (5), 18-30.

Nguyễn, K. S., & Phan, T. T. (2015). Các di tích tiền sử trong hệ thống sông Mê Kông ở Tây Nguyên. Bài báo được trình bày tại Hội thảo Khảo cổ học Việt Nam - Lào - Campuchia trong tiểu vùng Mê Kông, Vĩnh Phúc, Việt Nam.

Nguyễn, M. T. (2015). Báo cáo sơ bộ kết quả khai quật khảo cổ học di tích Buôn Kiều (xã Yang Mao, huyện Krông Bông, tỉnh Đắk Lắk). Hà Nội, Việt Nam: Bảo tàng Lịch sử Quốc gia.

Nguyễn, V. C. (1986). Các vùng tự nhiên Tây Nguyên. Hà Nội, Việt Nam: NXB. Khoa học và Kỹ thuật.

Neff, H. (2000). Neutron activation analysis for provenance determination. In E. Ciliberto & G. Spoto (Eds.), Archaeology modern analytical methods in art and archaeology (pp. 81-134). New York, USA: Wiley-Interscience Publication.

Phạm, B. T., Trương, Đ. T., & Lê, X. H. (2019). Phát hiện di tích thời tiền sử ở Buôn Hằng 1C, xã Ea Uy, huyện Krông Pắk (Đắk Lắk). Bài báo được trình bày tại Hội thảo Những phát hiện mới về Khảo cổ học năm 2018, Hà Nội, Việt Nam.

Phạm, Đ. M. (2006). Ứng dụng thạch học nghiên cứu hiện vật đá thời tiền sử - sơ sử ở Nam Bộ và vùng phụ cận. TP. Hồ Chí Minh, Việt Nam: NXB. Đại học Quốc gia TP. Hồ Chí Minh.

Phan, T. T. (2015). Báo cáo kết quả điều tra khảo cổ học đôi bờ sông Ia Meur, huyện Chư Prông, tỉnh Gia Lai - năm 2015. Hà Nội, Việt Nam: Viện Khảo cổ học.

Trần, N. D. Q. (2014). Nghiên cứu thử nghiệm nguồn gốc công cụ đá từ các di tích khảo cổ học tiền sử ở Lâm Đồng. Lâm Đồng, Việt Nam: Trường Đại học Đà Lạt.

Trần, Q. T. (1999). Cụm di tích khảo cổ Đắk R’lấp và mối quan hệ của nó với các văn hóa hậu kỳ đá mới - sơ kỳ kim khí ở khu vực xung quanh. Bài báo được trình bày tại Hội thảo Những phát hiện mới về Khảo cổ học năm 1998, Việt Nam.

Trần, Q. T. (2002). Báo cáo kết quả khai quật di chỉ Dhăp Rông thành phố Buôn Ma Thuột, tỉnh Đắk Lắk. Hà Nội, Việt Nam: Viện Khảo cổ học.

Trần, Q. T., Nguyễn, K. S., & Nguyễn, G. Đ. (2003). Di chỉ Dhaprông - xã Ea Buar - Đắk Lắk. Bài báo được trình bày tại Hội thảo Những phát hiện mới về Khảo cổ học năm 2002, Hà Nội, Việt Nam.

Trần, V. B. (2007). Di chỉ - xưởng Thôn Bốn (Lâm Đồng) với vấn đề công xưởng chế tác đá ở Tây Nguyên. Tạp chí Khảo cổ học, (5), 31-42.

Trần, V. B., & Lê, X. H. (2006). Báo cáo kết quả khai quật di chỉ - xưởng Thôn Bốn (Gia Lâm, Lâm Hà, Lâm Đồng). Lâm Đồng, Việt Nam: Trường Đại học Đà Lạt.

Vũ, N. B., Nguyễn, K. S., & Đào, H. Q. (1995). Tiền sử Gia Lai. Gia Lai, Việt Nam: Sở Văn hóa Thông tin tỉnh Gia Lai.

Weigand, P. C., Harbottle, G., & Sayre, E. V. (1977). Turquoise sources and source analisis: Mesoamerica and the Southwestern USA Exchange Systems. In K. E. Timothy & E. E. Jonathon (Eds.), Exchange systems in prehistory (pp. 15-34). New York, USA: Academic Press.




DOI: http://dx.doi.org/10.37569/DalatUniversity.10.1.644(2020)

Refbacks

  • There are currently no refbacks.


Copyright (c) 2020 Lê Xuân Hưng.

License URL: https://creativecommons.org/licenses/by-nc/4.0/
Editorial Office of DLU Journal of Science
Room.15, A25 Building, 01 Phu Dong Thien Vuong Street, Dalat, Lamdong
Email: tapchikhoahoc@dlu.edu.vn - Phone: (+84) 263 3 555 131

Creative Commons License
Based on Open Journal Systems
Developed by Information Technology Department